Smartfon dla spokoju — aktualizacje, aplikacje i czego nie instalować
W smartfonie seniora najważniejsze są aktualizacje systemu, aplikacje tylko ze sklepu Apple albo Google i brak programów do zdalnego pulpitu, o które prosi obcy głos.
Ten tekst jest w temacie smartfon. Nowy antywirus tego nie zastąpi.
Które ustawienia w telefonie naprawdę pomagają?
- Automatyczne aktualizacje systemu (Ustawienia → Ogólne / System). Takie aktualizacje naprawiają dziury w telefonie, z których korzystają oszuści.
- Aplikacje tylko ze sklepu — App Store albo Google Play. Pliku „pobranego z maila” nie instaluj — to częsta pułapka.
- Blokada ekranu — PIN, odcisk albo twarz. Telefon w autobusie bez blokady to otwarty bank i poczta.
Do banku na telefonie wchodź tylko tak, jak w zasadach bezpiecznego logowania.
Czego nie instalować, nawet „na chwilę”?
- AnyDesk, TeamViewer, Splashtop i inne „żeby pan z banku zobaczył ekran”.
- Aplikacji z linku w SMS-ie o paczce albo ZUS-ie.
- Podróbek aplikacji banku, które w nazwie mają jedną literówkę.
Jeśli ktoś dzwoni i dyktuje, którą ikonę kliknąć, odłóż telefon. To ten sam pośpiech co w oszustwie na wnuczka.
Co sprawdzić w telefonie raz na kwartał?
- Usuń aplikacje, których nie używasz.
- Sprawdź, czy poczta i bank wciąż są tymi z oficjalnego sklepu.
- Poproś kogoś z rodziny, żeby spojrzał na listę aplikacji — pięć minut, nie całe popołudnie.
Wiadomości z linkiem do „aktualizacji” traktuj jak phishing w mailu i SMS.
Skąd to wiemy?
Te zasady są zbieżne z publicznymi materiałami:
- Poradnik „#Halo! Tu cyberbezpieczny Senior” — NASK (aktualizacje, blokada ekranu, tylko oficjalny sklep)
- Ataki socjotechniczne (AnyDesk) — CERT Polska
- Phishing: jak rozpoznać oszustwo — CERT Polska (aplikacja „banku” spoza sklepu, zdalny pulpit)
Nie jesteśmy partnerem CERT ani NASK.
Słownik pojęć
Te słowa pojawiły się w tym poradniku. Jedno zdanie, zwykłym językiem.
- Aktualizacja systemu
- Aktualizacja systemu to poprawka od Apple albo Google, która naprawia dziury w telefonie i warto ją instalować.
- App Store i Google Play
- App Store i Google Play to oficjalne sklepy z aplikacjami — pierwszy w iPhonie, drugi w telefonie z Androidem.
- Zdalny pulpit
- Zdalny pulpit to program, który pokazuje Twój ekran obcej osobie i pozwala jej sterować telefonem albo komputerem.
- AnyDesk, TeamViewer i Splashtop
- AnyDesk, TeamViewer i Splashtop to programy do zdalnego pulpitu — po instalacji ktoś obcy widzi ekran i może klikać zamiast Ciebie.
- FaceTime
- FaceTime to rozmowa wideo w iPhonie z kimś z kontaktów — to nie jest program, który oddaje ekran obcemu.
- Phishing
- Phishing to fałszywy mail albo SMS, który ma Cię skłonić do kliknięcia w link albo podania hasła.
- Antywirus
- Antywirus to program, który szuka szkodliwego oprogramowania — w telefonie ważniejsze są aktualizacje i aplikacje tylko ze sklepu.
Najczęstsze pytania
Czy muszę mieć antywirusa na telefonie?
Ważniejsze są aktualizacje systemu i aplikacje tylko ze sklepu Apple albo Google. Nowy antywirus tego nie zastąpi — i nie instaluj go z linku w SMS-ie.
Skąd mam wiedzieć, że aktualizacja jest prawdziwa?
Wejdź w ustawienia telefonu albo w App Store / Google Play. Nie klikaj reklamy ani okienka „Twój telefon będzie zablokowany”.
Co z aplikacją do „pomocy zdalnej”, o którą prosi pan z telefonu?
Nie instaluj. To najczęstsza droga do konta i banku. Prawdziwa rodzina przyjdzie albo połączy się przez FaceTime / zwykły telefon.
Wróć do przewodnika: Smartfon.